DSM-IV kriterlerine göre, önemli depresyon tanısı
koymak için, en az bir ana semptom ve iki haftadan fazla
bir süre içinde hemen hemen her gün süren
ve eşlik eden en az dört semptom gerektirir. Depresif
ruh hali ve belirgin bir ilgi kaybı ya da tüm veya
bir çok aktiviteden zevk kaybı, ana semptomlar olarak
sayılır. İkincil semptomlar ise: (a) iştah
kaybı veya beden ağırlığında
değişim; (b) uyku bozukluğu; (c) psikomotor ajitasyon
veya gecikmesi (d) yorgunluk veya enerji kaybı; (e) değersizlik
duyguları; (f) konsantrasyonda veya karar verme becerisinde
azalma (g) ölüm veya intihar düşü.
Hipnoz bir araçtır, terapötik bir model değildir
ve değişik terapötik yaklaşımların
yararını arttırmak için kullanılmıştır.
SEMPTOM
GİDERME TELKİN
DAVRANIŞ DEĞİŞİMİ VEYA BECERİ GELİŞİMİ
Temel olarak kullanılan bilişsel stratejilerin yanı
sıra, Alladin (1994); beden duruşu değişikliği,
dikkati yönlendirme, sosyal beceri eğitimi ve tekrarlama
kullanılarak uygulanan hipnotik indüksiyon teknikleri
ile hedef belirlemeyi kapsayan çok faktörlü bir
yaklaşımı açıklar.
DEPRESYON DENEYİMİNİN BİLİŞSEL OLARAK YENİDEN YAPILANDIRILMASI
Fromm (1976), ebeveynlerinin ölümünün ardından,
bir bayanın terapisinde, doğa ve yeniden büyüme
istiaresini başarıyla kullanılmıştır.
MEYDANA
ÇIKARMAK, YAŞ GERİLETME YAKLAŞIMLARI, RUHTA BULUNAN ÇELİŞKİLER
Hipnotik olarak indüklenmiş geriletme kullanımını, Abrams (1964)
bastırılmış materyalin meydana çıkarılmasını ve Chambers (1968)
bir bayan hastasının çiğ patates yeme tutkusunu psikodinamik terimlerle
açıklar.
Gravitz (1994), hipnotik gerileme ve canlandırma ile travmatik
yaşantıların ve geçmiş anıların
geri getirildiği ve yeniden yapılandırıldığı
üç vakasını içeren tedavi yönetimini
örneklerle açıklamıştır.
Griggs (1989) rüya analizi ve yaş geriletmenin hipnozla
birleştirilen tıbbi hipnoanaliz sürecini açıklamıştır.
Mendelberg (1990) ikinci intihar girişiminin ardından
gelen 12 yaşındaki depresif, astımlı
bir kız çocuğunda, düzeltici imgelem ve
gevşemeyle eşleştirilmiş meydana çıkarma
tekniğini kullanmıştır
ANKSİYETE YÖNETİMİ
Daha az gergin, rahatlamış hissetmesi ve daha gerçekçi
başa çıkabilmesi ile ilgili direktif telkinler
yararlıdır (s.169).
ÖZSAYGI, YETKİLENDİRME VE KONTROLÜ ARTTIRMAK
TABANDAKİ KAYIP VE ÖFKENİN ÇÖZÜMLENMESİ
Abrams (1964) hipnozu bireyin kabul etmediği öfke duygularını
ifade etmeyi öğrenebildiği durumlar yaratmak için
kullandığını açıklar.
İNTİHAR DÜRTÜLERİNİN DEĞİŞTİRİLMESİ
Hodge (1972) ve Hammond (1990) intiharı engellemek için
telkin kalıplarını açıklarlar.
Bunlar transa girişte, direktif telkinler ve terapistin
hastanın intihar düşüncesine yanıt
olarak kullanılır. Trans halindeyken, ben size izin
vermedikçe, intihara teşebbüs edemeyeceksiniz;
trans hali başlı başına intihar düşüncelerinizden
kurtulmanızı sağlar ve bu rahatlama, problemlerinizin
üstesinden gelmek için daha geçerli yollar
bulmanıza yardım eder (s.332). Wright ve Wright
(1987) hipnotik telkinleri intihar fantezisini geliştirip,
danışanın intihar imgeleri ve etkilerini ortaya
çıkarmak, yaşatmak ve kişiyi bu dürtüleri
bir yana bırakarak, yerine daha gerçeğe uygun
yaşam alternatifleri yaratmak için cesaretlendirmekte
kullanır.
Hammond
Erika Fromm’un görüşünü referans alarak, Erickson’un bu teknikten
yararlanmasına rağmen, yaş geriletme prosedürünün, şiddetli depresyonlu
hastalar ve intihar eğilimli hastalarda kontrendike olduğu görüşünü
savunmuştur.
|